در حالی كه تا همین چند روز قبل انجمن مستندسازان خانه سینما اكران مستند های «خودبیانگر» _بخوانید مستند هایی برای ویران كردن ارزش های جامعه_ خود را نمایش می داد،سمت دیگری از تهران جشنواره فیلم عمار در حال برگزاری بود.

در همه جشنواره ها معمولا این جوایز بخش های گوناگون است كه فیلم سازان را به ارسال آثارشان برای جشنواره ترغیب می كند در حالی كه در جشنواره فیلم عمار این «نام» جشنواره  بود كه فیلم سازان را به شركت در جشنواره ترغیب می نمود.چه اینكه تا قبل از شروع جشنواره كسی از جوایز آن اطلاع نداشت.

با آغاز گفتمان عدالتخواهی و نهضت بازگشت به خویشتن انقلابی  و اسلامی در دهه اخیر ٬جریان فیلمسازی نسل سوم انقلاب به یك جوشش و انگیزش جدیدی رسیده بود و آثار زیادی تولید شد. قاعدتا این استعداد‌ها كه تازه در این راه پا گذاشته‌اند و فعالیت هایشان به صورت پراكنده و جزیره ای بوده٬ نیازمند توجه و دیده شدن بودند.از این رو جشنواره فیلم عمار بعد از فتنه سال ۸۸ به شكل جدی مورد پیگیری هنرمندان و نخبگان  وفادار به انقلاب اسلامی قرار گرفت. جشنواره عمار یكی از اتفاقاتی بود كه توانست این فرصت «دیده شدن» و «با هم شدن»را در اختیار شركت كنندگان جوان این جشنواره بگذارد.

جشنواره فیلم عمار در دومین سال عمر خود سعی كرد به نقطه تلاقی رسانه‌ها و مخاطب عام با جریان جدید فیلمسازی انقلاب اسلامی تبدیل شود.اما كیفیت برگزاری این جشنواره چگونه بود؟

 

 

نقاط ضعف:

1.       عدم تبلیغات مناسب

معمولا هر جشنواره بسته به موضوع آن سه مرحله از تبلیغات را پشت سر می گذارد كه به اختصار:مرحله قبل از برگزاری؛كه شامل معرفی بخش های گوناگون جشنواره ٬معرفی اهداف جشنواره و اعلام فراخوان می شود.این تبلیغات در سطوح مختلفی قابل انجام است.از پخش تیزرهای تلویزیونی گرفته تا اطلاع رسانی پیامكی و پخش پوستر.می توان گفت ارزش این بخش به خاطر گرمتر كردن جشنواره بیش از بخش های دیگر است.مرحله حین برگزاری؛كه در این مرحله ارائه اخبار لحظه به لحظه از جشنواره٬اظهار نظرهای افراد موثر در جشنواره و حواشی آن می تواند در تبلیغ جشنواره موثر باشد.مرحله بعد از برگزاری؛در این مرحله اعلام نتایج جشنواره٬بازخوردهای جشنواره در میان جامعه هدف و میزان دستیابی به اهداف عالی جشنواره مورد بررسی قرار گرفته و اعلام می شود.هرچقدر جشنواره در رسیدن به اهداف خود موفق تر ظاهر شود این خود تبلیغی خواهد بود برای جشنواره های آینده.

اما در جشنواره فیلم مردمی عمار؛تبلیغات مرحله اول به دلایل گوناگونی از جمله بایكوت جشنواره توسط صدا و سیما ٬ بایكوت مجامع صنفی سینمایی٬پائین بودن بودجه مركز برگزار كننده برنامه برای تبلیغات شهری(احتمالا) و . . . موفق عمل نكرد.تبلیغات در مرحله دوم نیز به خاطر ضعف در اطلاع رسانی و برنامه ریزی و ضعف در مدیریت صحیح در برگزاری با مشكل مواجه شد.مدیریت پویا٬رایزن ٬ خلاق و تلاشگر از عوامل موثر در بهتر برگزار شدن  یك جشنواره است كه متاسفانه مدیریت این جشنواره فاقد خصوصیات فوق بود.اظهار بی اطلاعی برخی خبرگزاری ها از برنامه جشنواره چه پیش از برگزاری  و چه در هنگام برگزاری شاهد این ادعاست.

2.       عدم برنامه ریزی مناسب

اصولا هر جشنواره ای به خاطر مدت كوتاه آن در برگزرای بایستی برنامه ریزی دقیقی داشته باشد تا در كمترین زمان ممكن بهترین اقدام و بازخورد را داشته باشد.عدم برنامه ریزی منسجم و دقیق در چینش فیلم ها٬عدم برنامه ریزی مناسب در تبلیغ جشنواره حین برگزاری و . . . از دیگر مشكلاتی بود كه گریبانگیر جشنواره فیلم عمار بود.

3.       عدم اطلاع رسانی مناسب

تبلیغات و اطلاع رسانی لازم و ملزوم یكدیگرند.اگر یك پای تبلیغات بلنگد (كه در جشنواره فیلم عمار لنگید) پای اطلاع رسانی هم می لنگد.اساسا تبلیغات را بایستی اطلاع رسانی خلاقانه نامید.از سوی دیگر تبلیغات باعث خواهد شد اطلاع رسانی درباره یك جشنواره آسان تر شود.

متاسفانه به همه مشكلات پیش آمده در جشنواره فیلم عمار بایستی غافل شدن از فضای مجازی در اطلاع رسانی به موقع درباره برنامه های جشنواره را هم اضافه نمود.شاهد این ادعا اخلال در سایت این جشنواره بود.

 

نقاط قوت:

 

1.   تفكر انتقادی و بازگشت به خویشتن

جشنواره فیلم عمار را می توان جوانه ای نامید كه قرار است از درختی با ریشه هایی قوی سر برون اورد.درختی كه دارای ریشه های محكم در برخورداری از فكر انقلابی و اسلامی است در حالی كه این  پیكر ان در طول سال ها آماج تبرهای هولناك روشنفكری ٬ ضد انقلابی و اقدامات غفلت گرایانه بوده است.موضوعات مورد بحث در جشنواره فیلم عمار نشان از آغاز نهضت بازگشت به خویشتن در عرصه هنر انقلاب است.

2.   جوانگرایی

با نگاهی گذرا به سابقه ٬تحصیلات و سن شركت كنندگان در جشنواره فیلم عمار می توان فهمید كه عموم آنها نه تنها فاقد اسم و رسم در میان سینماگران غافل سینمای ایران هستند كه حتی از نظر میانگین سنی در زمره نسل سومی های انقلاب اسلامی قرار می گیرند.بی شك می توان نوید اغاز جریانی نو و خلاق را در عرصه سینما به خصوص سینمای مستند در عرصه هنر انقلاب اسلامی را داد.

3.   توجه به تاریخ معاصر ایران٬فتنه ۸۸ و جنگ نرم

توجه به ارزش های حقیقی و تاثیر گزار در جامعه ایران طی سالهای اخیر از دیگر نوقات قوت این جشنواره است.بررسی موضاتی كه در فراخوان جشنواره مردمی فیلم عمار ذكر شده موید نكته فوق است.موضوعاتی از قبیل فداییان اسلام، پیروزی انقلاب، شهدای انقلاب، خاطرات مبارزین و مردم ازدوران انقلاب، نقش مساجد در انقلاب، شعارهای انقــلاب، منــحــرفیــــن ازانقـــلاب، انقــلاب در شهرستان ها،سرودهای انقلابی، دیوار نوشته های انقلاب٬ اسلام خواهی مردم بپا خاسته، موضع كشورهای استعمارگر غربی در تونس و مصر و لیبی و یمن وبحرین قبل و بعد از بیداری اسلامی، موضع ضد اسراییلی این انقلاب ها٬ دروغ های فتنه سال88، نقش رسانه های داخلی و خارجی در فتنه سال 88، عملكرد خواص در فتنه سال88، عملكرد مردم در فتنه سال 88، عملكرد رهبری در خنثی كردن فتنه سال 88، حماسه مردمی 9دی 88،تبیین داشته ها و دستاوردهای جمهوری اسلامی وجامعه دینی ایران در عرصه های علمی،فرهنگی،سیاسی،اجتماعی،اقتصادی و بین المللی،تناقضهای درونی جبهه استكبار،معیارهای دوگانه غرب در حمایت از دیكتاتورها، تهدیدها و فرصتها و ریزش ها و رویشهای انقلاب اسلامی٬ایكوت-سانسور و تحریف انقلاب اسلامی و پشتوانه مردمی آن در آثار هنری روشنفكرنماها و ...

4.   در زمان مناسب برگزاری

نهم دی ماه ۸۸ قطعا از جمله فرصت هایی بود كه از دل تهدید بیرون آمد و مجددا تفكر اسلام انقلابی را بیش از پیش در موضع فعال قرار داد.پس در سالگرد این نقطه عطف تاریخ انقلاب اسلامی  چه اتفاق خوبی خواهد بود جشنواره ای كه به نقد درون گفتمانی ٬تاریخ و هنر انقلاب اسلامی بپردازد. 

5.   نشست های جنبی مناسب

نشست های علمی كه در حاشیه این جشنواره برگزار شد در نوع خود جالب است.موضوعات این نشست ها از سویی مخاطب را به یك اقناع ذهنی درباره ضرورت برگزاری این جشنواره می رساند و از سویی دیگر فرصتی را برای خلق ایده ای نو ایجاد كرد.

 

 

 

نتیجه گیری  و ارائه چند پیشنهاد:

 

1-      در سال های ابتدای انقلاب اسلامی تئاترهایی با موضوعات انقلاب اسلامی٬دفاع مقدس و نقش دشمن خارجی در ترور و ناامنی در ایران  به روی صحنه می رفت.متاسفانه با نزدیك شدن به دوره سازندگی عرصه هنر تئاتر به مرور از مضامین انقلابی فاصله گرفت و در دوره اصلاحات طرح موضوعات اسلامی  و انقلابی جای خود را به تخریب مضامین انقلابی و اسلامی داد.پس مناسب خواهد بود كه جبهه فعال فرهنگی انقلاب اسلامی كه برآمده از دغدغه جوانان است به این عرصه مهم هم توجه خود را معطوف كند.

2-      در سالهای آینده ٬جشنواره در معرفی و تبلیغات بایستی فعال تر عمل كند.یا به بیان كنایه٬باید جشنواره را در بوق و كرنا كرد.هیچ بنگاه خبری به اتفاق پیرامون خود اهمیت نمی دهد مگر اینكه وسعت خبر به نحوی باشد كه بنگاه ناچار شود به آن بپردازد.از آنجایی كه عده ای هم به عمد به دنبال بایكوت آن هستند پس باید گوش فلك را از آن پر كرد.به نوعی باید بنگاه های خبری را به این اقناع ذهنی رساند كه پوشش جشنواره در بالا بردن ارزش بنگاه آنان موثر است.البته نام جشنواره (جشنواره مردمی فیلم عمار) به خودی خود باعث تبلیغ جشنواره شد.پرداختن جشنواره به مضامین سیاسی  كه بعضا خط قرمز تلویزیون جمهوری اسلامی است با پرچم عمار٬خود یك ارزش خبری محسوب می شود.

3-      اگر جشنواره مردمی فیلم عمار از ابتدا با خرج های سنگین میلیاردی٬ بریز و بپاش های آنچنانی می كرد باید در «مردمی» بودن آن شك می كرد.پس چه بهتر كه از دل مردم و مستضعفین سخن بگوید و اسراف های معمول جشنواره های دولتی را هم نداشته باشد.خوشبختانه در ایران هر اتفاق و نهضت مردمی در ابتدا با مشكلات مالی دست به گریبان است.اما تاریخ نشان داده با مقاومت در راه و اصول این مشكل با گذر زمان حل خواهد شد.

4-      زمزمه های برگزاری جشنواره و موضوعات خاص آن ٬جریانات به اصطلاح روشنفكری را به تكاپو انداخت.عده ای این از این جریانات بایكوت را برگزیدند و عده ای تخریب.با جدی تر شدن حركت جشنواره فیلم عمار و قوی تر شدن آن باید انتظار بایكوت بیشتر  و تخریب بیشتر را هم داشت.به هر حال صدای جدیدی در حال شكل گرفتن است كه به گفتمانی غیر از گفتمان غالب سینمای سیاه نمای ایران می پردازد.یكی از مهمترین راه هایی كه می تواند موضع جشنواره عمار را در برابر دیگر جریان های سكولار و چنبره زده بر سینمای غافل ایران را ٬ قوی كند٬بالا بردن سطح كیفی آثار شركت كننده است.