مرکز اسناد انقلاب اسلامی

کد خبر: ۲۲۳۹
ویژه‌نامه "قیام سرنوشت‌ساز"|برشی از خاطرات محمداسماعیل حجازى
محمداسماعیل حجازى: از آنجا كه این قیام داراى ماهیت دینى و صددرصد اسلامى بود و با اتكا به سنت‌هاى مذهبى از قبیل مراسم چهلم تحقق یافته بود، لذا انتساب آن به شوروى و كمونیسم و ماركسیسم كاملا بى‌اساس و حتى مضحك بود. اما در خصوص تأثیر در روند پیشبرد انقلاب اسلامى، باید گفت كه پیشقدم شدن تبریزی‌ها براى ادامه دادن راه شهداى نوزده دى قم در قالب مراسم ترحیم و عزادارى و تبدیل آن به قیام مردمى وسیع، ضربه هولناكى را به پیكر رژیم منحوس پهلوى وارد كرد و در نوع خود، حركتى تازه و بدیع به شمار مى‌رفت كه در شهرهاى دیگر هم ادامه یافت و دیگر هرگز دچار فتور و سستى نشد.
تاریخ انتشار: ۱۱:۳۴ - ۲۹ بهمن ۱۳۹۶ - 2018February 18

پایگاه مرکز اسناد انقلاب اسلامی؛ ماهیت قیام 29 بهمن تبریز از آن جهت حائز اهمیت است که سرآغاز حرکت‌های انقلابی در دیگر استان‌ها شد. محمداسماعیل حجازی که خود از شاهدان آن روزهای تبریز بود درباره ماهیت قیام مردم تبریز و واکنش‌های مختلف به آن می‌گوید: مجلس قانون‌گذارى وقت، در واكنش به واقعه تبریز دست به انجام حركات ساختگى و عوام‌فریبانه بخصوص از سوى احمد بنى‌احمد، نماینده مردم تبریز زد. نامبرده در نطق‌هاى داغ خود، ظاهراً از آزادى و حقوق مردم تبریز دفاع كرد!

دانشگاه هم پس از واقعه خونین تبریز، رسماً تعطیل نشد؛ اما با حضور گاردی‌ها عملا به تعطیلى كشانده شد و در نهایت، بعد از ماجراى 18 اردیبهشت 57 در دانشگاه تبریز، برنامه ترم لغو گردید. در خصوص عكس‌العمل علما، روحانیون و مراجع محلى تبریز هم مى‌توان گفت كه شهید آیت‌الله قاضى طباطبایى بیش از تمام علماى منطقه، داراى موضع حمایتى نسبت به انقلاب بوده و منزل‌شان محل اجتماع و رفت و آمد انقلابیون بود.

تمام گروه‌ها و دستجات در ارتباط با قیام مردم تبریز حالت تأییدكننده داشتند، اگر چه از صدور بیانیه رسمى هم خوددارى مى‌كردند. شاید هم مواردى بوده و بنده بى‌اطلاعم. ولى حضرت امام با آنكه در نجف اشرف به سر مى‌بردند؛ ولى آشكارا در حمایت از قیام آذربایجان به ایراد سخنرانى پرداختند و جنایات رژیم شاه را بیش از پیش افشا كردند. تمام روزنامه‌هاى رسمى و پر تیراژ ایران، به انعكاس قیام تبریز پرداخته و به چاپ عكس‌هاى بزرگى از اماكن تخریب شده و ماشین‌هاى منهدم گشته، مبادرت كردند؛ البته با تعبیراتى از قبیل خرابكارى كه داراى بار منفى بود.


ماهیت قیام تبریز و جایگاه آن در روند انقلاب اسلامى

از آنجا كه این قیام داراى ماهیت دینى و صددرصد اسلامى بود و با اتكا به سنت‌هاى مذهبى از قبیل مراسم چهلم تحقق یافته بود، لذا انتساب آن به شوروى و كمونیسم و ماركسیسم كاملا بى‌اساس و حتى مضحك بود. اما در خصوص تأثیر در روند پیشبرد انقلاب اسلامى، باید گفت كه پیشقدم شدن تبریزی‌ها براى ادامه دادن راه شهداى نوزده دى قم در قالب مراسم ترحیم و عزادارى و تبدیل آن به قیام مردمى وسیع، ضربه هولناكى را به پیكر رژیم منحوس پهلوى وارد كرد و در نوع خود، حركتى تازه و بدیع به شمار مى‌رفت كه در شهرهاى دیگر هم ادامه یافت و دیگر هرگز دچار فتور و سستى نشد.»


ارسال به دوستان
نسخه چاپی
ارسال نظر
نام:
ایمیل:
* نظر: